De Nuffic is een organisatie die zich ten doel stelt de internationale samenwerking in het hoger onderwijs te bevorderen aan de hand van tal van initiatieven, beurzen en uitwisselingsprogramma’s. Vanuit het hoofdkantoor in Den Haag worden al deze programma’s opgezet en beheerd. Daarnaast heeft de Nuffic een netwerk van Education Support Offices in een tiental landen over de hele wereld.

Het contract behelst een grote verscheidenheid aan vertaalwerk. In de meeste gevallen gaat het om vertalingen Nederlands-Engels en vice versa. Metamorfose verricht echter ook vertalingen naar bijvoorbeeld het Frans, Duits of Spaans voor de Nuffic. Daarnaast worden wij regelmatig door de Nuffic ingeschakeld voor redactieopdrachten.

Metamorfose is inmiddels sinds een jaar of twee vaste vertaalpartner van de Nuffic. Het vertaalcontract zal later deze maand met enige bescheiden feestelijkheden ten kantore van Metamorfose in Utrecht worden getekend.

Ballast Nedam International Projects houdt zich bezig met grootschalige internationale weg- en waterbouwkundige projecten en bouwprojecten. De Engelstalige cv’s zijn nodig in het kader van de aanbestedingsprocedures die Ballast Nedam in dit verband doorloopt. Wordt een project aan Ballast Nedam gegund, dan worden haar medewerkers soms voor langere tijd naar het buitenland gestuurd om het project te leiden.

Aangezien het cv’s betreft van ingenieurs, heeft dit vertaalproject een duidelijk technisch karakter. Terminologie speelt dan ook een belangrijke rol. Metamorfose Vertalingen coördineert een team van deskundige en technisch onderlegde vertalers die raad weten met vakjargon in uiteenlopende sectoren: van windmolenparken tot afvalverwerkingsinstallaties en van tunnelbouw tot baggerwerken. In het kader van deze opdracht legt Metamorfose Vertalingen voor Ballast Nedam bovendien een online terminologiebestand aan, dat zo nodig door interne deskundigen wordt geaccordeerd en als basis dient voor het vertalen van de verschillende cv’s. Dit biedt een belangrijke waarborg voor de interne accuratesse en consistentie van de vertalingen.

UFO behelst een overzicht van alle functieprofielen van medewerkers binnen de Nederlandse universiteiten. Deze profielen zijn gekoppeld aan functie-indeling, functieniveau, functietitel en salarisgroep. Bij ieder functieprofiel wordt een overzicht van vereiste competenties weergegeven.

Het wachtwoordbeveiligde systeem kan door alle bevoegde medewerkers van de universiteiten worden geraadpleegd. De grondslag voor UFO wordt gevormd door de cao voor alle Nederlandse universiteiten (CAO NU), die eveneens door Metamorfose is vertaald.

Eerder heeft Metamorfose voor de VSNU onder meer de Engelse vertaling verzorgd van de uitvoeringsregeling sociale zekerheid, het branchejaarverslag en de zg. Speerpuntenkrant.

Het eerste rapport betreft het ongeval met een torenkraan in Rotterdam, op 10 juli 2008. Deze kraan was opgesteld naast een torenflat in aanbouw en bezweek op de bewuste datum zonder direct aanwijsbare aanleiding. De machinist is daarbij om het leven gekomen. De ravage was immens, maar gelukkig zijn er in de nabijheid niet meer slachtoffers gevallen.

Het tweede rapport betreft het onderzoek naar het overlijden van drie brandweerlieden bij het bestrijden van een brand in De Punt (Drenthe). Tijdens de bluswerkzaamheden werden de brandweerlieden geconfronteerd met een plotselinge en onverwachte branduitbreiding, waardoor ze door het vuur werden ingesloten.

In het derde rapport doet de Onderzoeksraad verslag van zijn onderzoek naar het overlijden van een lid van het duikteam van de brandweer in Terneuzen, op 2008. Het duikteam zocht op die dag, op verzoek van de politie en het OM, in een kanaal naar een vermoedelijk te water geraakte auto. Een van de duikers raakte tijdens de duik in ernstige problemen en overleed later in het ziekenhuis in Gent.

De drie rapporten tezamen hebben een omvang van circa 135.000 woorden. Het rapport over het ongeval met de torenkraan in Rotterdam is inmiddels vertaald en wordt over enige tijd op de website van de Onderzoeksraad gepubliceerd.

Zonder afbreuk te doen aan het oorspronkelijke concept van de website (natuurlijke metamorfosen, zoals die van de kikker en de vlinder, als metafoor van het vertaalproces) hebben we de informatie gestroomlijnd en zodanig geordend dat bezoekers sneller kunnen vinden waar ze naar zoeken.

De nieuwe site is ook wat dynamischer dan de vorige, al hebben we er – tegen de huidige trend in – bewust voor gekozen niet al te veel toeters en bellen toe te voegen. Wij zijn immers een vertaalbureau – geen persbureau, en ook geen prijsvechter of designacademie. Ons primaire oogmerk is u als bezoeker serieus te nemen. Wij willen u de gelegenheid bieden rustig rond te kijken op onze site en zich een indruk te vormen van onze aanpak.

Heeft u opmerkingen over de nieuwe website of tips hoe het nog beter zou kunnen, aarzelt u dan niet contact met ons op te nemen. Wij zijn u dankbaar voor alle feedback!

Metamorfose vertalingen heeft op deze manier inmiddels meerdere grote klanten geworven. Ook nu lopen er verschillende aanbestedingsprocedures, onder meer in de medische sector en bij de Europese Commissie. Deze trend sluit prima aan bij ons uitgangspunt dat een bestendige relatie met de opdrachtgever van groot belang is voor de uiteindelijke kwaliteit van het vertaalwerk.

De afgelopen jaren is Metamorfose Vertalingen in verschillende van deze aanbestedingsprocedures als beste uit de bus gekomen, en wij hebben dan ook goede hoop ook in de lopende procedures hoog te eindigen. 

In dit nummer:

• Universiteit van Amsterdam en Metamorfose blij met voorspoedige samenwerking
• De medewerker in beeld: Harm-Jan van Zeben

Open de pdf

Als je echt vanaf nul moet beginnen kan het vinden van klanten een hele opgave betekenen. En als je er al in geslaagd bent om een bedrijf of persoon te wijzen op de vertaaldiensten die je als je eenmanszaak kunt leveren, waarom zouden zij dan met jou zaken willen doen? Er is immers zo veel keuze op de vertaalmarkt. Ze kunnen altijd wel ergens een aanbod vinden dat geloofwaardiger en betrouwbaarder dan het jouwe lijkt.

Sterker nog, het aantrekken van klanten is zo’n grote uitdaging dat je het misschien beter aan iemand anders kunt overlaten. Je kunt immers ook gewoon contact opnemen met een professioneel vertaalbureau en voor hen gaan werken, dan zoeken zij de klanten wel voor je op.

Ook dat is echter gecompliceerder dan het lijkt. Allround vertaalbureaus zijn doorgaans niet meteen erg enthousiast over dit soort acties, en met reden. Ten eerste komen ze om in de open sollicitaties. Ten tweede is de kans groot dat de talencombinatie die je biedt niet bepaald uniek is te noemen. En ten derde, als je wél iets origineels hebt te bieden, laten we zeggen Fins-Maltees of Nederlands-Urdu, dan is de orderportefeuille in die specifieke niche waarschijnlijk erg klein.

Desalniettemin mag je er van uitgaan – als je ten minste enige professionele vertaalervaring kunt bieden en jezelf niet buiten de markt prijst (door een hoger tarief te vragen dan het bureau kan betalen, of een lager tarief dan nodig is om een professionele indruk te maken) – dat je in ieder geval een reactie krijgt. Het vertaalbureau zal je naam en aanbod waarschijnlijk in zijn freelance-bestand opnemen en aangeven contact met je op te nemen als er zich een gelegenheid voordoet – en het is niet ondenkbaar dat ze dat inderdaad doen.

Bij een goed georganiseerd en dynamisch vertaalbureau laten dergelijke gelegenheden immers zelden lang op zich wachten. Veel vertaalbureaus kampen regelmatig met een gebrek aan vertaalcapaciteit. Zelfs al kunnen ze zich je naam niet herinneren, dan zullen ze die tegenkomen zodra ze hun bestand van potentiële freelancers raadplegen om een urgente opdracht te kunnen uitvoeren. Als je eenmaal een eerste opdracht hebt gedaan, is de kans op een nieuwe opdracht meteen een stuk groter (als ze ten minste tevreden waren over de kwaliteit van je vertaling). Vanaf nu weten ze je te vinden. Als de verschillende aspecten van je aanbod – tarief, kwaliteit, snelheid en flexibiliteit – alles bij elkaar goed uitpakken, ben je voor het bureau mogelijk zelfs een aantrekkelijkere optie dan freelancers met wie ze al langer samenwerken en die zich de laatste tijd misschien wat minder inspannen dan voorheen. Een uitvoerige bespreking van de samenwerking met vertaalbureaus valt buiten het bestek van dit artikel en zullen we later op deze weblog bespreken. We volstaan hier met de mededeling dat van alle potentiële klanten vertaalbureaus waarschijnlijk het meest benaderbaar zijn.

Zoals het woord al aangeeft hebben allround vertaalbureaus een erg breed aanbod. Ze hebben klanten in allerlei sectoren en je zult als leverancier dan ook vertaalwerk verrichten op uiteenlopende terreinen. Ook als je je via de samenwerking met vertaalbureaus eenmaal hebt ontwikkeld tot een echte allround vertaler, blijven er vakgebieden waar je je beter thuis voelt dan op andere. De volgende stap in het uitbreiden van je klantenbestand is dan ook contact leggen met grote ondernemingen binnen je voorkeursspecialisme, om na te gaan of zij een eigen vertaalafdeling hebben. Met name internationale bedrijven hebben vaak interne vertalers. Ook dergelijke interne “vertaalbureaus” zijn vaak geïnteresseerd in mogelijkheden om hun freelance-bestand uit te breiden, vooral bij een intern personeelstekort. Je hebt tegen die tijd ook voldoende professionele ervaring om jezelf te kunnen aanprijzen als iemand die misschien geen echte deskundige is, maar toch zeker vertrouwd is met die specifieke sector. Dat is van belang: vertalers zonder relevante, specialistische ervaring hebben in een dergelijke specifieke omgeving immers geen schijn van kans. Een geleidelijke verschuiving van je aandacht naar interne vertaalafdelingen heeft als voordeel dat je je verder kunt specialiseren en dus niet steeds opnieuw het wiel hoeft uit te vinden als je aan een nieuwe vertaalopdracht begint.

Dit neemt overigens niet weg dat ook betrouwbare allround vertaalbureaus onderscheid maken tussen verschillende freelancers naar gelang hun specialisatie, voorkeur en sterke punten. Dit is zelfs de enige reden waarom ze als allround bureau een zekere mate van kwaliteit kunnen garanderen. Waar het om gaat is dat het werken voor een vertaalbureau of -afdeling je de kans biedt ervaring op te doen en je in je voorkeursdisciplines te specialiseren.

Dit is natuurlijk slechts een van de talloze strategieën die je kunt volgen om klanten aan te trekken voor je freelance-activiteiten. Hoe je het uiteindelijk aanpakt hangt af van je capaciteit en ambities. Wel denk ik dat een route die langs vertaalbureaus voert zelfs relatief onervaren (maar kundige) vertalers de beste kans biedt om opdrachten te werven en een orderstroom op gang te brengen.

Vertaalbureaus

Veel vertaalbureaus gaan behoedzaam om met nieuwe vertalers en nemen die niet zomaar op in hun freelance bestand. Het duurt immers enige tijd voordat duidelijk wordt in hoeverre een freelancer aan de verwachtingen voldoet. Houdt hij/zij zich aan afgesproken deadlines? Biedt hij/zij consistente kwaliteit? Blijkt hij/zij relevante naslagwerken en bronnen te raadplegen en effectief te kunnen omgaan met verschillende registers en specialisaties (wervend, technisch, medisch, financieel, IT, enz.)? Veel vertaalbureaus hanteren een (soms bijzonder korte) “proeftijd” waarin ze het werk van een nieuwe freelancer zorgvuldig controleren. Om een fiasco en de bijbehorende kosten te voorkomen gaan vertaalbureaus normaal gesproken alleen in op open sollicitaties van freelancers met ten minste enkele jaren jaar fulltime ervaring in de vertaalbranche.

Zakelijke klanten

In hun poging zich rechtstreeks aan te bevelen bij bedrijven is het voor freelancers vaak lastig de juiste mensen te pakken te krijgen en, als ze dat al lukt, om vervolgens opdrachten te krijgen. Bedrijven geven doorgaans de voorkeur aan vertaalpartners die een allesomvattende dienst kunnen bieden. Zij kiezen dan ook liever een vertaalbureau dat in verschillende talencombinaties voorziet, altijd beschikbaar is, niet terugdeinst voor specialistische teksten en zijn processen zodanig heeft ingericht dat deadlines altijd gehaald kunnen worden. Gezien hun behoefte aan continuïteit, capaciteit en diversiteit wekt het geen verbazing dat veel bedrijven eerder in zee gaan met een allround vertaalbureau dan met een individuele freelancer. Vertaalbureaus zijn vaak wel duurder maar bieden een toegevoegde waarde, in de vorm van extra dienstverlening en kwaliteitsborging, die het kostenverschil rechtvaardigt.

Tips voor succes als freelance vertaler

Welke stappen moet je na je afstuderen nemen om je tot succesvol vertaler te kunnen ontwikkelen?

• Na het afronden van je opleiding doe je er goed aan je niet direct als freelancer op de markt te presenteren. Het is verstandiger eerst een paar jaar bij een allround vertaalbureau te gaan werken, om daar de nodige praktijkervaring op te doen. In loondienst zijn je inkomsten waarschijnlijk lager dan wat je als freelancer zou kunnen verdienen, maar vergeet niet dat je zonder ervaring sowieso nooit succes kunt boeken. Waarschijnlijk is er binnen het vertaalbureau een ervaren medewerker die zich over je ontfermt en je werk corrigeert, je voortgang bijhoudt en inzicht biedt in je sterke en zwakke punten. Zo kun je de vaardigheden en bagage ontwikkelen die je nodig hebt om uit te groeien tot professioneel vertaler en in een redelijk beschermde omgeving experimenteren met verschillende soorten teksten en vakgebieden.
• Als je geen vaste baan kunt vinden, probeer dan ergens een aanstelling te krijgen als junior vertaler of stagiair. Vertaalbureaus beschikken niet altijd over de capaciteit of middelen om nieuwe medewerkers in dienst te nemen, maar bieden soms wel een prima stageplek waar je praktische ervaring kunt opdoen in een commerciële omgeving. Een stage kan fungeren als springplank naar een carrière in de vertaalbusiness, soms zelfs bij hetzelfde bureau dat de stageplek aanbiedt.
• Na enkele jaren bij een vertaalbureau je vertaalvaardigheden te hebben geslepen, kun je besluiten dat het tijd is om voor jezelf te beginnen. Idealiter ga je eerst over op een parttime dienstverband, zodat je rustig klanten kunt werven en behouden en genoeg inkomen hebt om van rond te komen. Het is hoe dan ook van belang in dit stadium goede afspraken te maken met je baas, om eventuele belangenconflicten te voorkomen. Vervolgens kun je je gegevens en CV het beste rechtstreeks opsturen naar een aantal geselecteerde professionele vertaalbureaus of vertaalafdelingen van grote bedrijven en overheidsinstellingen. Maak daarbij in ieder geval duidelijk dat je relevante ervaring hebt en dat je bereid bent een gratis proefvertaling te maken.
• Ga naar de Kamer van Koophandel en de Belastingdienst om je in te schrijven als zelfstandige en zo nodig nader advies in te winnen.
• * Als je eenmaal voldoende klanten hebt gevonden om een uur of twintig per week als freelancer te kunnen werken, kun je overwegen je dienstverband op te zeggen om de vrijkomende tijd te besteden aan het werven van nieuwe klanten. Een ervaren freelancer verdient in twintig uur ongeveer evenveel als een fulltime vertaler in loondienst.

De bovenstaande adviezen zijn uiteraard erg algemeen van aard. Wellicht ziet je eigen carrièreverloop er uiteindelijk heel anders uit, afhankelijk van je voorkeuren, vaardigheden en persoonlijke omstandigheden. Hoe het ook zij, iedereen die zich op dit pad begeeft zal ontdekken dat met name ervaring en een gezond zakelijk instinct bepalend zijn voor je succes als freelancer vertaler.